Citroenmelisse

Citroenmelisse is een kruid dat al eeuwenlang wordt gebruikt in verschillende delen van de wereld. De plant staat bekend om zijn frisse citroengeur en wordt veel verwerkt in thee, kruidenmengsels en supplementen. Traditioneel wordt citroenmelisse gewaardeerd vanwege zijn veelzijdige toepassingen en wordt het vaak gebruikt tijdens momenten waarop ontspanning centraal staat.

Maar wat is citroenmelisse precies? Waar komt het vandaan en hoe wordt het tegenwoordig gebruikt? In deze blog van De Gezonde Wereld lees je alles over dit aromatische kruid.

Wat is citroenmelisse?

Citroenmelisse (Melissa officinalis) is een meerjarige plant uit de lipbloemenfamilie. Tot dezelfde plantenfamilie behoren ook munt, rozemarijn, salie en lavendel. De plant komt oorspronkelijk uit Zuid-Europa en het Middellandse Zeegebied, maar wordt inmiddels wereldwijd gekweekt.

De bladeren hebben een zachte, frisse citroengeur. Wanneer je erover wrijft, komt deze geur direct vrij. Juist deze bladeren worden gebruikt voor thee, kruidenpreparaten en supplementen.

De naam Melissa is afkomstig uit het Grieks en betekent 'honingbij'. Citroenmelisse trekt namelijk veel bijen aan dankzij de geurige bloemen.

Citroenmelisse door de eeuwen heen

Citroenmelisse wordt al meer dan 2000 jaar gebruikt. In de Griekse en Romeinse tijd werd de plant al verbouwd in kruidentuinen. Later kreeg citroenmelisse ook een vaste plek binnen de Europese kruidengeneeskunde.

In de Middeleeuwen werd het kruid veel toegepast in kruidenelixers en theeën. Ook in kloostertuinen was citroenmelisse een populaire plant vanwege de aangename geur en het veelzijdige gebruik.

Tegenwoordig wordt citroenmelisse nog steeds veel verwerkt in kruidentheeën, tincturen en voedingssupplementen.

Welke stoffen bevat citroenmelisse?

De bladeren van citroenmelisse bevatten verschillende natuurlijke plantenstoffen, waaronder:

  • Etherische oliën, zoals citronellal en citral
  • Rozemarijnzuur
  • Flavonoïden
  • Polyfenolen
  • Looistoffen

Deze stoffen geven de plant zijn kenmerkende geur en smaak.

Waar wordt citroenmelisse voor gebruikt?

Citroenmelisse wordt op verschillende manieren gebruikt. Je komt het onder andere tegen als:

  • Kruidenthee
  • Verse of gedroogde kruiden in gerechten
  • Tinctuur
  • Capsules
  • Extract

In de keuken wordt citroenmelisse regelmatig toegevoegd aan salades, desserts, kruidenboter en koude dranken vanwege de frisse citroensmaak.

Daarnaast is het een populair ingrediënt in kruidensupplementen.

Citroenmelisse en gezondheid

Citroenmelisse is een veelzijdig kruid, het helpt ter ondersteuning bij: 

  • Bij stress*
  • Ondersteunt de nachtrust*
  • Helpt de spijsvertering*
  • De mentale welzijn*
  • Verzachtende invloed op de luchtwegen*

* Evaluatie gezondheidsclaim is lopende. 

Hoe gebruik je citroenmelisse?

Als thee

De bekendste toepassing is kruidenthee. Hiervoor worden meestal de gedroogde bladeren gebruikt. Door heet water over de bladeren te schenken ontstaat een zachte thee met een frisse citroensmaak.

In de keuken

Verse citroenmelisse kan worden toegevoegd aan:

  • Fruitsalades
  • Yoghurt
  • Smoothies
  • Desserts
  • Visgerechten
  • Kruidenboter

De bladeren worden bij voorkeur pas aan het einde van de bereiding toegevoegd, zodat de frisse smaak behouden blijft.

Als supplement

Citroenmelisse is ook verkrijgbaar als capsule of vloeibaar extract. Hierbij wordt vaak gebruikgemaakt van geconcentreerde extracten van de bladeren.

Waar moet je op letten?

Gebruik je citroenmelisse als supplement? Houd dan rekening met de volgende aandachtspunten:

  • Houd je aan de aanbevolen dosering.
  • Supplementen zijn bedoeld als aanvulling op een gevarieerd voedingspatroon.
  • Gebruik je medicijnen of ben je zwanger of geef je borstvoeding? Overleg dan met een arts of apotheker voordat je kruidenpreparaten gebruikt.

Citroenmelisse combineren met andere kruiden

In supplementen wordt citroenmelisse regelmatig gecombineerd met andere kruiden, zoals:

  • Lavendel
  • Kamille
  • Munt

Citroenmelisse kopen

Wanneer je kiest voor een supplement met citroenmelisse, is het verstandig om te letten op de kwaliteit van het product. Kies bij voorkeur voor een supplement van een betrouwbare fabrikant.

Binnen de categorie Vitamines & supplementen van De Gezonde Wereld vind je verschillende kruidensupplementen, waaronder producten met citroenmelisse als ingrediënt.

Tot slot

Citroenmelisse is een aromatisch kruid met een lange geschiedenis. Dankzij de frisse citroengeur en veelzijdige toepassingen wordt het al eeuwenlang gebruikt in thee, gerechten en supplementen. Hoewel er veel onderzoek wordt gedaan naar de plant, zijn er op dit moment geen goedgekeurde gezondheidsclaims voor citroenmelisse.

Wil je citroenmelisse gebruiken? Zie het dan als onderdeel van een gevarieerd voedingspatroon en een gezonde leefstijl. Zo kun je op een bewuste manier kennismaken met een kruid dat al generaties lang wordt gewaardeerd.

Bronnen

[1] Informatie centrum voedingssupplementen & gezondheid. Citroenmelisse

[2] H.Turhan. Lemon balm 2006. sciencedirect.

[3] Oster.H. The Effects of Lemon Balm (Melissa officinalis) on Depression and Anxiety in Human Diabetics. 14 juni. 2023